•  


Uzay ilmi ile alakali çalışması


BİRUNİ (973-1048)


Biruni, astronomi. Matematik, coğrafya gibi birçok dalda çalıştı. 28 katı maddenin özgül ağırlıklarını bugünkülere çok yakın şekilde hesapladı. Büyük bir doğrulukla enlem ve boylam hesapları yaptı. Dünya’nın dönüşüne ilişkin bir kuram geliştirdi.


Tam adı Ebul-Reyhan el- Beyrunidir. Tahdidü nihayatil-emakin isimli eserinin mukaddimesinden kendisinin Türk olduğu anlaşılmaktadır. Söz konusu eserde şöyle bir ifade kullanmıştır: Ben ne Arabım‚ ne de Acem. Arab ve Acem dillerini ana dilimden sonra öğrendim. İlim dili olan Arabca yerine benim ana dilim ile ilim tesbit edilmiş olsa idi‚ oluk üzerine çıkmış deveye veya tarla sürmek için çifte koşulmuş zürafaya şaşıldığı gibi şaşılır ve hayret edilirdi. O devirde Arabça‚ edebiyat ve ilim dili olarak kullanılıyordu‚ el-Beyruninin eserlerinde Türkçe kelimelere rastlanmaktadır.

1052 yılında 180 eserle ilim dünyasına silinmez imzasını attıktan sonra hayata veda etti.


Arapça‚ Farsça‚ İbranice‚ Rumca‚ Süryanice‚ Yunanca‚ Sanskritçe ve Çinçe bilen Beyruni‚ Matematik‚ Astronomi‚ Geometri‚ Fizik‚ Kimya‚ Tıp‚ Eczacılık‚ Tarih‚ Coğrafya‚ Filoloji‚ Etnoloji‚ Jeoloji‚ Dinler ve Mezhepler Tarihi gibi 30 kadar ilim dalında çalışmalar yaptı‚ eserler verdi.

Gazne´de kıbleyi tam olarak tespit ve tayin etmek için bir matematik yöntemi geliştirmiştir. El-Beyruni ayın‚ güneşin ve dünyanın hareketleri‚ güneş tutulması anında ulaşan hadiseler üzerine verdiği bilgi ve yaptığı rasatlarda‚ çağdaş tespitlere uygun neticeler elde etti. Bu çalışmalarıyla yer ölçüsü ilminin temellerini sekiz asır önce attı. Israrlı çabaları sonunda yerin çapını ölçmeyi başardı. Dünyanın çapının ölçülmesiyle ilgili görüşü‚ günümüz matematik ölçülerine tıpatıp uymaktadır. Avrupa´da buna BİRUNİ KURALI denmektedir. Isaac Newton ve Fransız Piscard yaptıkları hesaplama sonucu ekvatoru 25.000 mil olarak bulmuşlardır. Halbuki bu ölçüyü Beyruni‚ onlardan tam 700 yıl önce Pakistan´da bulmuştu.



Dünya haritası


Takvim çalışması


Dünya yüzölçümün hesaplanması

   


© Blackcpublications.com 2008. All Rights Reserved. Design & Development by: R. AlAbid